پرورش کبک
از خصوصیات ظاهری کبکهای پرورشی نوار سیاهی است که از روی پیشانی و روی چشمها عبور کرده و در جلو گردن به هم میرسد. قسمت سینه و پشت معمولاً خاکستری و کبود است. رنگ پرهای قسمت پهلوی کبک خاکستری و در قسمت نوک پر، دو نوار سیاه وجود دارد این نوارهای سیاه در پهلو و طرفین پرنده ظاهری مخطط میدهند. منقار و پاهای کبک (پنجه و ساق) به رنگ قرمز است.
تشخیص جنسیت
تشخیص جنسیت کبک از روی رنگ پرها تقریباً غیر ممکن است، اما میتوان کبکهای نر و ماده بالغ را از روی اندازه بدن و فرم سر تشخیص داد سر کبکهای نر گرد و بزرگ بوده در صورتی که س مادهها بیضی شکل میباشد و هیکل نرها درشتتر از مادهها میباشد.
یک روش قابل اعتماد در تعیین جنسیت بررسی کلواک پرنده است که دقت آن حدود 95 % میباشد. در کبکهای نر یک برآمدگی مخروطی شکل که معمولاً در وسط واقع شده دیده میشود ولی درمادهها این برآمدگی یا وجود ندارد یا خیلی کوچک است. ارتفاع این بر آمدگی در ابتداء حدود 8/2 میلیمتر میباشد. این برآمدگی در پرندگان مسن تر راحت تر میتوان تشخیص داد.
ویژگیهای تخم کبک
تخم کبک به رنگ سفید مایل به زرد با لکههای کوچک قهوهای است این لکهها شکل و اندازه متنوع دارند. تخم این پرنده بیضوی و دوکیشکل است و نوک تیز آن کاملاً مشخص میباشد. وزن تخم از 16 تا 25 گرم است. میانگین طول تخمها 42 میلیمتر و عرض آنها 31 میلیمتر است. ضخامت پوسته تخم کبک حدود 228/0 میلیمتر و ضخامت غشای داخلی حدود 047/0 میلیمتر است. نسبت رطوبت در پوسته، زرده و سفیده به وزن کل تخم به ترتیب 2/15 درصد، 35 در صد و 8/49 در صد میباشد.
نگهداری تخم Egg car
دوره بحرانی برای تخمهای جوجهکشی فاصله تخمگذاری تا قرار گرفتن تخمها در دستگاه جوجهکشی است. تخمها باید باسرعت جمع آوری شوند (حداقل 4 بار در روز) و خیلی گرم یا سرد نشوند.
تخمها نباید در دمای زیر حدود 5 درجه سانتی گراد و بالای 27 درجه سانتیگراد قرار داده شوند، دمای مناسب برای نگهداری تخمهای جوجهکشی حدود 13 تا 16 درجه سانتیگراد میباشد.
بهتر است برای تخم گذاری پرنده آشیانههایی ساخته شود تا از شکستن و کثیف شدن آنها جلوگیری شود. تخمهای کثیف باید برای جوجهکشی تمیز شوند که را ههای ذیل پیشنهاد میگردد:
1. ابتداء با یک تمیز کننده نرم (سمباده نرم) تراشیده شوند و با پنبه آغشته به الکل تمیز گردند.
2. بعضی از پرورشدهندگان ترجیح میدهند تمام تخمها را بشویند، دمای آبی که تخمها با آن شسته میشوند باید بین 44 تا 49 درجه سانتیگراد باشد و میتوان یک پاک کننده بهداشتی برای کاهش آلودگی پوسته تخم به آب اضافه نمود و زمان شستشو نباید بیش از 3 دقیقه باشد و تخمها قبل از انبار شدن کاملاً خشک گردند .
ذخیره سازی Egg starge
برای انبار کردن تخمها آنها را در سینیهای بزرگ و مسطح قرار میدهند و در اتاقی که تهویه به خوبی انجام میشود و دمای آن حدود 13 درج سانتیگراد و رطوبت آن 70 درجه است نگهداری میشوند.
یکی از خصوصیات ویژه تخمهای کبک قابلیت ذخیره سازی آنهاست. بر اساس آزمایشاتی که در دانشگاه کالیفرنیا ی آمریکا انجام شده است این مدت 21روز میباشد بدون اینکه به درصد هچر تاثیری داشته باشد (جدول شماره یک)
جدول شماره 1 اثر مدت زمان نگهداری بردر صد جوجه آوری در پاره ای از پرنده شکاری و مقایسه آن با کبک : | |||
بلدرچین |
قرقاول | کبک | دوره |
57/4 | 58/1 | 78/4 | 7-1 |
60 | 41/7 | 77/1 | 14-7 |
25/7 | 17/6 | 79/4 | 21-15 |
14/4 | 7/1 | 66 | 28-22 |
4/2 | 0 | 37/7 | 35-29 |
0 | 0 | 22/3 | 42-36 |
البته اغلب پرورش دهندگان ترجیحاً تخمها را بیش از 7 روز نگهداری نمی کنند
دوستان پرورش دهنده در ایران تا 21 روز تخم کبک نگهداری نموده اند و هیچگونه خللی در درصد هچرپدید نیامده است
بر اساس تحقیقات انجام شده در دانشگاه کالیفرنیا اگر دوره ذخیره سازی تخمها بیشتر از 14 روز نباشد نیازی به چرخاندن روزانه تخمها نیست (جدول شماره 2)
جدول شماره 2 اثرات چرخاندن تخم ها در مدت نگهداری بر در صد جوجه آوری در کبک و بلدرچین | ||||
بلدرچین |
کبک | |||
شاهد | چرخانده | شاهد | چرخانده | دوره نگهداری |
53/4 | 61/4 | 75/5 | 63 | 7-1 |
60 | 60 | 62 | 60/8 | 14- 8 |
22/6 | 29/2 | 48 | 61/9 | 21 – 15 |
17/2 | 11/54 | 52/2 | 62/2 | 28 – 22 |
38/3 | 40/5 | 59/4 | 61/9 | میانگین |
تخمها دوبار در روز با زاویه 90 درجه در دوره نگهداری چرخانده میشوند
Hat ching(جوجه درآوری)به افراد تازهکار توصیه میشود از فارمهای تولید کنندهای که تخمهای خوب و عاری از بیماری تولید میکنند خریداری کنند. تعداد زیادی از پرورش دهندگان تخمهای سالم و خوبی را تولید میکنند. ساختمان جوجهکشی باید دارای تهویه خوبی باشد و دمای آن در حدود cْ 9/23 ( f ْ 75 ) نگه داشته شود.
به دلیل مسائل بهداشتی، هچر باید دریک اتاق جداگانه از دستگاه جوجهکشی نگهداری شود. دیوارها باید با یک ماده ضد آب (غیر قابل نفوذ آب) پوشیده شود، کف باید محکم و شیبدار به سمت زهکش فاضلاب مرکز باشد تا بتوان راحتتر تمیز کرد.
جوجهکشی Incubation
یکی از سرمایهگذاریهای مهم شما، خرید یک دستگاه جوجهکشی (انکوباتور) که به اندازه کافی بزرگ باشد و دما (c ْ 15/0 یا f ْ 25/0) و رطوبت (c ْ 56/0 یا f ْ0/1) را به طور دقیق کنترل کند.
از دیگر خصوصیات دستگاه جوجه کشی، چرخاندن اتوماتیک تخمها است. دستگاههای جوجه کشی مرغ را میتوان تغییر دهیم و آنرا برای تخمهای پرندگان شکاری آماده کنیم.
تماس با نماینده سازنده دستگاههای جوجه کشی تجاری برای اطلاع از مدل های مختلف و انتخاب یکی از مناسب ترین مدلها برای شما ضروری است .
دستگاه جوجه کشی باید قبل از قرار دادن تخمها به طورکامل تمیز و ضد عفونی شود. یکی از موادی که برای ضد عفونی کردن استفاده میشود گاز فرمالد ئید میباشد. فرمالدئید را بر روی پرمنگنات پتاسیم در یک ظرف سفالی (یگی) یا لعابی میریزیم، گاز فرمالدویید را به مدت 20 دقیقه بوسیله پنکه منتشر میکنیم و بعد از آن از اتاقک یا قفسه ضدعفونی شده خارج میکنیم.
زمانی که تخمها را ضدعفونی کردیم باید مطمئن شویم جایگاه تخمها (سینی های بزرگ) در دستگاه جوجهکشی بوسیله گاز کاملاً ضدعفونی شدهاند. دوره جوجه کشی برای تخمهای کبک چوکار حدود 24 روز (23 تا 25 روز) است.
از دماسنج خشک و دماسنج تر برای ستر ( incubation ) و هچر ( haching ) میتوانیم استفاده کنیم که دماسنج خشک f ْ 99/5 ( c ْ 37/5 ) وئ دماسنج تر f ْ 87 ( c ْ 30/5 – 30 ) میباشد. تخمها را روز 19 یا 20 از ستر ( incubation ) به هچر انتقال میدهیم.
مرگ و میر جنین ( embryo mortality )
نمونهبرداری از تخمهای جوجهکشی، از هر طبقه ( setting ). بررسی آنها بوسیله نور (candled) در روز هفتم یا هشتم برای چک کردن گله و برای مشکلات دیگر که میتواند بروز کند، انجام میدهیم.
مرگ و میر جنین برای تخم های کبک، دو پیک وجود دارد.
- اولین پیک بین روز 3 تا 5 جوجهکشی اتفاق میافتد و بیشترین مرگ و میر ناشی از تشکیل نشدن رویان یا نقص در رویان و بافتها و اندامها است.
- دومین و بزرگترین پیک در مرگ و میر عموماً وابسته است به چندین عمل بحرانی ( critical) که از روز 20 تا 24 اتفاق میافتد. این اعمال عبارتند از:
1- تغییر در موقعیت جنین قبل از سر از تخم در آوردن
2- مصرف باقیمانده آلبومین
3- جذب کیسه زرده
4- تغییر از آلانتوئیس به تنفس ریوی
Brooding (نگهداری)
( Brood ) کلیه جوجههایی که یکباره سر از تخم در میآورند.
جوجههای یک وهله جوجهکشی میانگین وزن جوجههای کبک که از تخم خارج شده اند حدود 13 تا 14 گرم میباشد.
اگر چه بدن جوجهها بوسیله پر پوشیده شده است اما این پوشش به صورت کامل نیست و آنها برای چندین هفته به یک منبع گرمایی نیاز دارند. در باتریهای چند طبقه با موفقیت میتوان جوجهها را نگهداری کرد.
اغلب باتریها ی جوجه های تجاری با بعضی تغییر و تبدیل در کفها، خوراک دهندهها و آبخوریها میتوانند برای جوجه های کوچک کبک آماده شوند.
برای کاهش آسیب دیدن پرندگان در قسمت کف باید المنت ( element) گرمایی با یک پوشش پلی اتیلن تجاری (شبکه poly – mesh) که دارای فواصل 1/4 اینچ است پوشانده شود. این پوشش بادوام است و قابل شستشو میباشد و برای چندین سال از آن میتوان استفاده کرد. در 6 هفتگی پرندگان را باید به قفسهای رشد یا سالن پرورش انتقال داد. پرورشدهندگان سالن را به وسیله حصار به چندین بخش تقسیم میکنند و ترجیح میدهند که دیوارها وسقف را عایق کنند و گرما را بوسیله گاز یا برق که آویزان است مهیا کرد.
بعضی از پرورشدهندگان از سیستم کف توری یا سیمی استفاده میکنند و مدفوع پرندگان از میان کف توری به پایین میافتد و در زیرکف انباشته میشود و بعداً به صورت مکانیکی جمع آوری میشود.
در پنسیلوانیا از سیم روکشدار ( vinyl-coated ) (اینچ 1/2 × 1/4) استفاده میشود که تمام ناحیه کف را میپوشاند.
این بستر انتشار بیماری را به حد اقل میرساند همچنین شبکه وینیل به آسانی تمیز میشود کف سالن باید مناسب باشد که بهتر است سیمانی باشد و یک زهکش فاضلاب در کف برای تمیز کردن مورد نیاز است.
استفاده ازیک مادهای که رطوبت را جذب کند و مانند یک عایق عمل کند، سدی بین کف و پرندگان باشد و از نظر قیمت، اقتصادی باشد مانند استفاده از یک مقوای نازک که، اطراف مادر مصنوعی را احاطه کرده باشد .
در دو هفته اول 55 پرنده در هر متر مربع 11×5 = 0/09 = 0/3 × 0/3 = f6
تا سن 6 هفتگی30 پرنده در متر مربع 33 = 3 × 11 = f6 جوجه
ظرفیت چتر مادر مصنوعی، تعداد پرندگانی را که میتوان در هر واحد نگهداری کرد را تعیین میکند.
در هر فوت مربع 5 جوجه در 2 هفته اول و پس از آن تا سن 6 هفتگی به 3 جوجه در هر فوت مربع کاهش میدهیم.
در هفته اول پرورش از یک گالن آب به عنوان یک مخزن برای هر200 جوجه استفاده میکنیم جوجهها میتوانند به یک آبخوری اتوماتیک دسترسی داشته باشند به هر حال انتقال آب از مخزن به آبخوری اتوماتیک به صورت تدریجی است سهم هر جوجه، 3/4 اینچ از فضای خوراک دهنده میباشد.
توصیه های پرورش دهندگان برای موفقیت بیشتر در پرورش :
1- محل پرورش یا باتری جوجه باید قبل از ورود جوجه کاملاًتمیز و ضد عفونی شود
2- روشن شدن مادر مصنوعی یا باتری گرمایی حداقل 4 ساعت قبل از ورود جوجهها، چک کردن چتر مادر مصنوعی یا دماسنج باتری و استفاده از دمای c ْ 35 ( f ْ 95 ) برای شروع و کاهش دما هر هفته c ْ 2/8 ( f 5 ) تا چهار هفتگی که در این زمان به مکمل گرمای نیازی نداریم.
3- سالن پرورش باید دارای تهویه مناسب باشد و آمونیاک تولید شده را خارج کند اگر بوی آمونیاک در سالن حس شد احتیاج به جریان هوای اضافی در سالن داریم.
4- مخزن آبخوری باید تمیز و هر روز پر شود، اطراف آبخوری خشک باشد.
5- جیره استارتر حدود 28 در صد پروتئین داشته باشد . جیره های استارترآماده بوقلمون میتواند در تغذیه پرندگان شکاری مورد استفاده قرار بگیرد و نتایج رضایتبخش هم دارد.
6- چک کردن روزانه جوجهها جهت کانی بالیسم و بیماری.
خارج کردن جوجه های مرده (تلف شده) از سالن و ترجیحاً استفاده ازکوره لاشهسوز یا گودال عمیق برای از بردن لاشهها .
Growing chukars (رشد کبک)
تجربیات گذشته نشان میدهد که نگهداری کبک در قفس های پرواز با کف توری (سیمی ) بهتر است.
کبکها به بیماری سرسیاه (Black head) (عامل بیماری یک انگل پروتوزوآ که به کبد و cca حمله میکند)، کوکسیدوز، کرمهای چینه دان، روده که باعث مرگ و میر آنها میشود خیلی حساس هستند.
قفسهای پرورش ( Growing pens ) میتواند از جوجه کشی جدا شوند پرندهها را از دوهفتگی میتوان در قفسهای پرواز قرار داد.اندازه قفسهای پرواز را میتوانیم تغییر دهیم اما باید به اندازه کافی بزرگ باشد و امکان پرواز در آن وجود داشته باشد، اندازه قفس میتواند به صورت عرض حدود 12feet و طول آن 100feet باشد ( شکل 8a و8b ) . کفها سیمی 1 اینچ تور پوشیده شده است .
m12×/300 = 3/60
30 = 0/30 × 100
یکی از مشکلات پرورش، ازدحام جمعیت است که باید از آن دوری کرد . قانون thumb هر پرنده به 2feet مربع فضا د رقفسهای پرواز نیاز دارد . 6 پرنده در مترمربع
دردانشگاه کالیفرنیا از کف های دولایه استفاده میشود که دما و نور در آنها کنترل میشود.
50/1 0/750 0/60
اندازه هر قفس 5 feet widc 5 × 5/2 feet deep × 2 feet high
تقریباً 25 پرنده در هر واحد تا سن 16 هفتگی نگهداری میشوند.
شیب کف هرواحد 1/2 اینچ × 1 اینچ ساخته میشود .
یک منبع آب اتوماتیک در بیرون قفس نصب میشود و آب تازه ( خنک ) برای پرندگان تهیه میکند .سینیها را به راحتی میتوان تمیز کرد
cm 48/30 ---- foot
رشد و فروش Growth and marketing
کبکها در طی 12 هفته اول رشد سریعی دارند و در چهار هفته بعد رشد آنها آهسته میشود در 16 هفتگی کبکها تقریباً 92 درصد وزن بالغ را بدست میآورند .
یک کبک نر تقریباً در 9 هفتگی به یک پوند میرسد و تقریباً 3/75 پوند خوراک مصرف کرده است .
وزن مادهها در12 هفتگی به یک پوند میرسد و درحدود 4/5 پوند خوراک مصرف میکنند .
در 16 تا 20 هفتگی کبکها را به بازار میفرستند به دلیل مسائل اقتصادی کبکها نباید بیش تر از 20 هفته نگه داشته شوند مگر اینکه برای فعالیت خاصی که هزینه خوراک و کارگر را تامین کند .
میانگین وزن زنده پرندگان باید حدود 1/32 پوند ( gr 600 ) باشد که در حدود 20 هفتگی به این وزن رسیده باشند
گرم 1702/5 = 454 × 3/75
روزانه گرم 27 = 63 ÷ 1702/5 روز 63 = 7× 9
پرنده نر
گرم 2043 = 454 × 4/5
گرم 24 = 84 ÷2043 / 84= 7 × 12 پرنده ماده
روزانه گرم 25 = 2 ÷ 24 + 27
روز 112 = 70 × 16
میزان نور برای رشد پرندگان liting for growing brids
بعد از هفته اول پرورش، نور کم باشدت پایین «کمتر از 0/5 فوت candle ---- foot» استفاده شود تا کانی بایسم به حد اقل برسد و فعالیت پرندگان کم شود برای (shoothing club activity)
موقعی که پرندگان در قفسهای پرواز نگهداری میشوند فقط باید نور طبیعی وجود داشته باشد.
پرندگانی که برای تولید گوشت پرورش داده میشند باید به سرعت به وزن فروش برسند ،برای این هدف یک چرخه (سیکل) روشنایی متناوب ( 2d : L 1 )، 8 بار در 24 ساعت یا 20 ساعت روشنایی مداوم برای تولید بهترین وزن در کبکها استفاده شد .
نور با شدت کم در حدود 0/5 فوت(5 lux) dandles باید استفاده شود.
تغذیه Nutrition
منشاء پروتئین همه بافتها، شامل توده عمده عضلات بدن، پروتئین ه واسیدهای آمینه جیره میباشد.
بدن پرندگان شبیه بدن انسانها ست و آنها استعداد قابل توجهی برای ذخیره کردن انرژی اضافی غذا به شکل چربی دارند. مسلماً مقدار چربی روی لاشه کبک برای آن گوشتهایی که بدون یخ زدن حمل و نقل میشوند ممکن است مطلوب باشد.
فرمول جیره غذایی در دانشگاه کالیفرنیا برای کبکها درجدول 3 آورده است.
مقدار پروتئین جیره استارتر 25 درصد پیشنهاد شده است . این سطح پروتئین برای رشد رضایتبخش کبکها کافی است.
برای آنهایی که تمایل دارند پروتئین جیره استارتر افزایش دهند، پیشنهاد میکنیم به روش زیر عمل کنند:
28 % پروتئین جیره برای دوهفته 24 % پروتئین جیره برای 4 هفته پس از آن 20 % پروتئین جیره و 16% پروتئین برای کبکهایی که تخم میگذارند مناسب است .
جدول شماره 3 جیره پیشنهادی برای کبک ترکیبات جیره (%) | |||
تخمگذاری | رشد | استارتر | اجزاء |
61/25 | 04/54 | 46/22 | ذرت زرد |
18/59 | 54/84 | 47/47 | (dehul )کنجاله |
10/46 | 14/19 | --- | سویا |
0/23 | 0/17 | 10/0 | سبوس گندم |
7/38 | 1/76 | 1/65 | متیونین |
--- | --- | 1/65 | سنگ آهک |
0/5 | 0/5 | 0/5 | چربی |
1/90 | 2 | 2 | نمک |
0/50 | 0/50 | 0/50 | فسفات کلسیم |
50% | 50% | 50% | Premix |
16 | 20 | 25 | تخمین بر آورد شده |
2/7 | 2/7 | 2/8 | (%) پروتئین خام me(kcal/gm ) |
2/80 | 2/70 | 3/70 | (%) fat |
3/20 | 30/80 | 4/50 | (%) فیبر |
3/00 | 1/20 | 1/20 | (%) کلسیم |
0/50 | 0/70 | 80 | (%) فسفر |
در هر کیلو جیره :
Iu 500 _____ ویتامین A
Iu 1500_____ ویتامین D3
Iu 20 _____ ویتامین E
2/0 ____( menadion bisalfide ) فیادیون بی سولفید ____در میلی گرم
6/0 ____ ایبوفلاوین
40/0 ____ نیاسین
20/0 ____پنتوتنات کلسیم
0/5 ____ فلاسین
5/0 ____ویتامین B12
140/0 ____ سولفات منگنز ( mnso40 h2o )
120/0 ____اکسید روی zno
10/0 ____ gallomycin
40/0 ____ BHT
مدیریت مولد Management of Breeder
برای عملکرد مطلوب، کبک های بالغ ( Breeder ) باید در قفسهای دوتایی (جفتی)، قفسهای گروهی با کف سیمی (توری) یا در جاهائیکه دما و نور را بتوان کنترل کرد نگهداری کرد.
هنگامیکه کبکها تمایل به جفت گیری دارند (آماده جفتگیری میشوند)، با استفاده از سیستم قفسی تکی میتوان از عملکرد هر پرنده به آسانی اطلاع پیدا کرد.
اغلب روشهای اقتصادی برای نگهداری کبک های Breeder در گروه های جفتگیری (mass-mated )، بر روی بستر است که نسبت جفتگیری یک نر با چهار ماده میباشد . این نسبت ممکن است تغییر کند، کم شود یا زیاد شود که به نژاد و عوامل محیطی بستگی دارد .
نگهداری کبکها در بیرون از قفس در تعدادی از ناحیه های ایالات متحده تجربه شده است. اغلب زیانها مربوط به این سیستم مدیریتی است که پرندگان را در معرض شرایط آب و هوایی نامناسب قرار میدهد و خطر ابتلا به بیماری های سرسیاه Biackhead)). کوکسیدوز دو بیماری که میتواند موجب تلفات بالا شود .
مدیریت قفس های تکی Individual cage management
در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه کالیفرنیا ، قفسهای پرورشی به اندازه کافی بزرگ هستند و در هر قفس یک جفت نر و ماده یا یک نر و دو ماده نگهداری می شوند .
همه قفسها دارای شیب هستندو اندازه آنها 12 اینچ wide × 24 اینچ deep × 15 اینچ high.
1/2 اینچ × 1 اینچ به شیب کف سیمی در حدود 2 اینچ از پشت به جلو جوش خورده است.
دو اینچ deep ( V ) گالوانیزه شده آبخوری ناودانی به پشت قفسی متصل است.
مدیریت قفس های گروهی Colony eage management
سیستم دیگر که استفاده میشود شامل قفس های گروهی سیمی است که اندازه آن 60 اینچ wide × 28 اینچ 28 اینچ deep × 20 اینچ high است.
51× 71 × 153
شیب کف 1/2 اینچ است که یک شبکه توری به آن جوش خورده است که اجازه میدهد تخمها به طرف جلوی قفس بروند .
هر قفس به یک تنظیم کننده سطح آب مجهز است .
قفسها برای 12 پرنده، 3 نر و 9 ماده آماده میشوند .
مدیریت بستر Floor management
شاید روش اقتصادی مدیریت پرندگان نگهداری آنها دربستر است.
بسترها باید بتن (سفت) باشد و به زهکش فاضلاب برای شستن مجهز باشد.
ازوسایل باید با یک ماده نشت ناپذیر برای شستن راحت، پوشیده شده باشند.
دیوارها خوراک دهنده یا دانخوریها ی اتوماتیک که باعث کاهش کار خوراک دادن میشود میتوان استفاده کرد. موقعیت جعبه لانه های تخم گذاری، در امتداد دیوارهای بستر قفس که تعداد تخمهای کثیف و شکسته را کاهش میدهد . در مدیریت بستر اغلب از لانه های تخم گذاری گروهی استفاده میشود که یک فوت مربع جعبه لانه تخم گذاری برای هر 6 کبک است.
نسبت جفت گیری Mating Ratio
در طبیعت، کبکها معمولاً به صورت جفت جفت ( یک نر با یک ماده ) هستند. اما در اسارت 1 نر میتواند با 3 یا 4 ماده در قفس های گروهی یا در سیستم پروش برروی بستر جفتگیری کند. این نسبت برای تعیین میزان با روری تخمها خیلی مهم است.
باروری Fertility
باروری پائین میتواند ناشی از تعدادی مشکلات مدیریتی باشد:
1- سن کبکها موقعی که تحریک نوری داده میشوند.
ثابت شده است که پرندگان قبل از تحریک شدن برای تخم گذاری باید کمتر از 30 هفته سن داشته باشد
2- کمبود پروتئین، ویتامینها یا اسید های آمینه ضروری در جیره .
3- مدیریت
نور ناکافی یا کمی نور (Poor or inadeghting)
استرس مربوط به آب و هوا (Overxposure to climatic stress)
بروز کافی بالیسم، _________موجب کاهش باروری میشود.
بیماری
بیش از همه بیماری حاد سبب کاهش باروری میشود و متعاقب آن تخم گذاری میشود. از بیماریهای معدود شناخته شده که روی باروری تاثیر میگذارد برونشیت، نیوکاسل و سالمونلا.
معمولاًمیزان باروری در کبکهایی که بصورت گروهی در روی بستر جفتگیری میکنند در مقایسه با آنهایی که به صورت جفت جفت در قفس نگهداری میشوند بالاتر است.
گروه مادههایی که برروی بستر جفتگیری میکنند معمولاً با بیش از یک نر جفتگیری میکنند بنابراین میزان باروری تخمها بیشتر است.
میزان باروری پائین که در طی 2هفته اول تخم گذاری اتفاق میافتد میتواند به افت توان نرها نسبت داده شود مخصوصاً اگر از برنامه نور مصنوعی برای تحریک، خارج از فصل تخم گذاری استفاده شده باشد .این نتایج نشان میدهد که اثرات باروری برای تقریباً 6 روز در نرها بالاست، بنابراین نرها ی خالص باید با مادهها حد اقل یکمرتبه درهر هفته جفتگیری کنند.
تولید تخم Egg Production
در بهار زمانی که وضعیت نور مساعداست تولید مثل کبکها زیاد است به هر حال ممکن است تخمگذاری در کبک در هر زمان از سال با نور دهی مناسب انجام شود.
درآماده سازی برای تخم گذاری، چوکارها باید یک دوره با نور تحریک نشوند و 2 گروه از پرندگان به طور متناوب به وسیله نور تحریک شوند یا تحریک نشوند و ممکن است که یک گروه یا گروه هایی برای تولید تخم در همه زمانها صرفنظر از فصل برگزیده شوند.
تجربه نشان داده که تولید تخم در کبک های جوان (در سن 35 تا 40) هفتگی در اولین دوره تخمگذاری کمتر از آنهایی است که در دومین دوره تخم گذاری هستند (شکل 15).
استفاده از نور مصنوعی برای تحریک تخمگذاری یک اشکال دارد که نرها تقریباً دو هفته دیرتر از مادهها به بلوغ جنسی میرسند. برای جلوگیری از این مشکل، نرها باید به صورت جدا از مادهها، دو هفته زودتر تحریک نوری شوند. برای تولید تخم، شدت نور در حدود 5 تا 10 فوت candle (lux 100تا 50 ) مناسب است در طی دوره استراحت، که تحریک نوری داده نمی شوند (ساعت 8 روشنایی ساعت16 تاریکی)، شدت نور باید حدود 0/5 فوت candle (lux 5) باشد.
برای گرفتن نتیجه مطلوب (For maximum canditioniy) در طی دوره استراحت، دوره تاریکی نباید توسط نور حتی برای یک مدت کوتاه قطع شود.
در دانشگاه کالیفرنیا برای کبکها از ساعت 4 صبح تا 10 بعد از ظهر نوردهی انجام میشود. پیک تولید 8 ساعت بعد از شروع روشنایی اتفاق میافتد.
تقریباً 50 درصد تخمها بین ساعت های 9 صبح یا ظهر و باقیمانده از 1 تا 7 بعد از ظهر گذاشته شود. مدارک کافی وجود دارد که نشان میدهد کبکها رامی توان برای دوسال تولید رضایتبخش نگهداری کرد بعد از سن دوسالگی، خصوصیات تولید مثل ( باروری وجوجه درآوری ) یک کاهش رانشان میدهد .بعضی از پرورش دهندگان ترجیح میدهند که بعضی از نرهای سال اول رابرای سال بعد نگه دارند.
اصول بهداشتی Sanitation
یک برنامه خوب پیشگیری از بیماری سعی میکند تجهیزات و ساختمان را تمیز نگهدارد بیمار را جدا کند.
رعایت اصول بهداشتی در به حد اقل رساندن شیوع بیماریها کمک میکند:
*انتخاب جوجه های سالم و قوی برای تاسیس مزرعه.
*نگهداری جوجه های جوان در حال رشد جدا از پرندگان بالغ.
*تمیز نگهد اشتن تجهیزات، ساختمان و محوطه ( Pen )
*جوجه یا پرندگان بالغی که از بیرون وارد مزرعه میکنیم قبل از اینکه به پرندگان قبلی اضافه کنیم حداقل باید 30 روز در قرنطینه نگهداری کنیم.
*هرگز نباید ازدحام ( شلوغی ) جوجهها یا پرندگان مزرعه داشته باشد .
ازدحام باعث افزایش کافی بالیسم، تخمها ی شکسته، vent Picking، و دیگر مشکلات میگردد.
* قرار دادن پرندگان مرده در کوره لاشه سوز یا یک گودال که برای این کار اختصاص داده شده است .
*آماده کردن جیره غذایی مناسب برای همه گروههای سنی
* زمانیکه یک بیماری مشاهده میشود باید آن پرندگان را در قرنطینه نگهداری کنیم واز پرندگان بیمار برای تشخیص بیماری در آزمایشگاه نمونه گیری شود.